01 - ගෘහස්ථ ජල සම්පාදනය සහ කැළි කසළ කළමනාකරණය
1 / 10
1. ජල පවිත්ර කරණ ක්රියාවලියේ දී ජලයට ඇලම් (Alum) එක් කිරීමේ ප්රධාන අරමුණ වනුයේ,
ජලයට ඇලම් එක් කිරීමේ ප්රධාන අරමුණ වන්නේ සංගුණනය (Coagulation) මගින් ජලයේ ඇති අවලම්බිත අංශු (Suspended particles) ඉවත් කිරීමයි.
ක්ෂුද්ර ජීවීන් විනාශ කිරීම (Disinfection) සඳහා සාමාන්යයෙන් ක්ලෝරීන් (Chlorine) හෝ පාරජම්බුල කිරණ (UV) භාවිතා කරයි.
ගන්ධය සහ අමිහිරි රස ඉවත් කිරීම සඳහා සක්රිය කාබන් (Activated Carbon) පෙරහන් භාවිතා කරයි.
බැර ලෝහ ඉවත් කිරීමට අයන හුවමාරු (Ion exchange) වැනි විශේෂිත ක්රම අවශ්ය වේ.
2 / 10
2. රූපයේ දැක්වෙන්නේ පූතික ටැංකියක (septic tank) හරස්කඩ රූපයකි. පහත දැක්වෙන ප්රකාශ අතුරින් නිවැරදි ප්රකාශය කුමක්ද?
3 / 10
3. කසළ අපවහන පද්ධතියක් පිළිබඳ නිවැරදි ප්රකාශය වන්නේ,
අපවහන පද්ධතියක ජල උගුල් (Water Traps) හෝ ගලි උගුල් (Gulley Traps) භාවිතා කිරීමේ ප්රධාන අරමුණු දෙකකි:
දුර්ගන්ධය පාලනය: නළ පද්ධතිය තුළ ඇතිවන අප්රසන්න වායූන් සහ දුර්ගන්ධය නැවත නිවස හෝ ගොඩනැගිල්ල තුළට පැමිණීම වැළැක්වීම.
සෞඛ්යාරක්ෂිත බව: මැස්සන්, මදුරුවන් වැනි සතුන් සහ රෝග කාරක බීජ නළ මාර්ග ඔස්සේ ගොඩනැගිල්ල තුළට ඇතුළු වීම වැළැක්වීම.
මෙම උගුල් තුළ නිරන්තරයෙන් රැඳී පවතින ජල තට්ටුව (Water Seal) මගින් බාධකයක් ලෙස ක්රියා කරමින් බාහිර පරිසරය සහ අපවහන නළය වෙන් කර තබයි.
4 / 10
4. පහත දක්වා ඇත්තේ කේන්ද්රාපසාරී පොම්පයක් හා සම්බන්ධ පරාමිති තුනකි.
A - පොම්ප කරණ තරලයේ ගැලීම් ශීඝ්රතාව
B - පොම්පකරණ හිස
C - පොම්ප කරණ තරලයේ ඝනත්වය
ඉහත පරාමිති අතුරෙන් කේන්ද්රාපසාරී පොම්පයක් පරිභෝජනය කරන ජව ප්රමාණය රඳා පවතිනුයේ,
කේන්ද්රාපසාරී පොම්පයක් මගින් තරලයක් ප්රවාහනය කිරීමේදී වැය වන ජවය (Power) තීරණය වන්නේ පහත මූලික සාධක මතය:
පොම්පයක ජවය ගණනය කිරීමේ සූත්රයට අනුව (ජවය = ඝනත්වය x ගුරුත්වජ ත්වරණය x ගැලීම් ශීඝ්රතාව x හිස), ජවය කෙරෙහි ඉහත සඳහන් පරාමිති තුනම සෘජුවම බලපානු ලබයි.
5 / 10
5. පූතික ටැංකියක ක්රියාකාරිත්වය සම්බන්ධ පහත ප්රකාශ සලකන්න.
A - පූතික ටැංකියේ අපවාහ කෙළින් ම භූගත ජලයට නිදහස් කළ හැකි ය.
B - බොර සහ උඩ පාවෙන මංඩි පූතික ටැංකියේ රැඳේ.
C - පූතික ටැංකිය තුළ ඇති ඝන සහ ද්රව අපද්රව්ය බැක්ටීරියා මගින් වියෝජනය වෙයි.
ඉහත ප්රකාශ අතුරෙන් නිවැරදි වනුයේ,
A - වැරදිය - පූතික ටැංකියකින් පිටවන අපවාහ (Effluent) සෘජුවම භූගත ජලයට නිදහස් කිරීම සෞඛ්යයට අහිතකරය. එමගින් භූගත ජලය දූෂණය වේ. මෙම අපවාහ සාමාන්යයෙන් අවශෝෂණ වළකට (Soakage pit) හෝ ක්ෂේත්ර කාණු පද්ධතියකට යොමු කළ යුතුය.
B - නිවැරදිය - ටැංකිය තුළදී බරින් වැඩි ඝන කොටස් පතුලේ බොර (Sludge) ලෙස තැන්පත් වන අතර, තෙල් සහ මේදය වැනි සැහැල්ලු කොටස් මතුපිට මංඩි (Scum) ලෙස පාවෙමින් ටැංකිය තුළ රැඳේ.
C - නිවැරදිය - පූතික ටැංකිය තුළ ජීවත් වන නිර්වායු (Anaerobic) බැක්ටීරියා මගින් එහි ඇති කාබනික අපද්රව්ය ජීව විද්යාත්මකව වියෝජනය (Decomposition) කරනු ලබයි.
6 / 10
6. කේන්ද්රාපසාරී (Centrifugal) පොම්පයක හිස (Head) ලෙස නම්කර ඇත්තේ,
කේන්ද්රාපසාරී (Centrifugal) පොම්පයක හිස (Head) යනු එම පොම්පය මගින් දියරයක් එසවිය හැකි සිරස් උස ප්රමාණය පිළිබඳ මිනුමකි. මෙය සාමාන්යයෙන් මීටර් ($m$) හෝ අඩි ($ft$) වලින් මනිනු ලබයි.
මෙහි ප්රධාන සංරචක කිහිපයක් පවතී
7 / 10
7. නිවසකට ජලය පොම්ප කිරීමේ සැලසුමක් රූපයේ දැක්වේ. ජල පොම්පයේ ධාරිතාව තීරණය කිරීම සඳහා සැලකිය යුතු උස⁄ උසවල් වනුයේ,
8 / 10
8. විලක් වැනි ස්වාභාවික ජල මූලාශ්රයක ඇති ජලයේ දූෂිත බව නිශ්චිතව හඳුනාගත හැකි ලක්ෂණ පමණක් අඩංගු කාණ්ඩය තෝරන්න.
අමිහිරි රස (Bad taste), තෙල් ස්තරයක් සහිත වීම (Oil film) සහ පෙණ සහිත වීම (Foam) යන ලක්ෂණ තුනම ජලය දූෂිත වී ඇති බවට ස්ථිර ලක්ෂණ වේ.
9 / 10
9. ජල පිරිපහදු ක්රියාවලියේ දී වාතනය (aeration) මගින් සිදු කෙරෙන ප්රධාන කාර්ය කුමක්ද?
ජල පිරිපහදු ක්රියාවලියේදී වාතනය (Aeration) මගින් සිදුකරන ප්රධාන කාර්යයන්
10 / 10
10. ගෘහාශ්රිත ජල සැපයුම් පද්ධති ඉදිකිරීම සඳහා නිර්දේශිත ද්රව්ය වනුයේ,
භාවිතයට සුදුසු ද්රව්ය
භාවිතයට නුසුදුසු ද්රව්ය
Your score is
The average score is 0%